Hakima uit Zaltbommel volgt samen met haar man, twee zonen en dochter de ramadan. Door de coronamaatregelen verloopt dat wel anders dan anders.
Hakima uit Zaltbommel volgt samen met haar man, twee zonen en dochter de ramadan. Door de coronamaatregelen verloopt dat wel anders dan anders. (Foto: Loeki Bruinink)

Ramadan in coronatijd

De Marokkaanse Hakima uit Zaltbommel en de Syrische Walaa en Baraah uit Kerkdriel doen zoals ieder jaar mee aan de ramadan. Hoe ervaren de drie vrouwen deze vastenmaand in coronatijd? En welke invloed hebben de coronarestricties op de viering van het Suikerfeest op 24 mei?

door Loeki Bruinink

Bommelerwaard - Samen met haar man, twee zonen (21 en 15) en dochter (18) volgt de Zaltbommelse Hakima de ramadan. Een maand lang eet en drinkt het gezin niet tussen zonsopgang en zonsondergang. “Met zonsopgang wordt de dageraad bedoeld”, verduidelijkt Hakima. Dat betekent op dag 20 van de ramadan dat het gezin ’s ochtends vóór 03.50 uur moet hebben gegeten en gedronken. Pas na 21.26 uur mag dat weer. “Voor schoolgaande kinderen is dat best moeilijk. Dat de middelbare scholen nu vanwege corona dicht zijn, maakt het iets makkelijker.”

“We verbreken het vasten na zonsondergang met het eten van een dadel en het drinken van melk. Daarna volgt een gebed – een van de vijf gedurende de dag - en de avondmaaltijd: de iftar. Aansluitend zouden we dan naar de moskee gaan, voor het gezamenlijke Tarawih-gebed. Maar door de coronamaatregelen kan dat dus niet. We moeten thuis improviseren. Normaal gesproken reciteert de imam in deze vastenmaand de hele koran. Die kent hij uit zijn hoofd. Nu lezen we thuis de koran. Voor meer begrip lees ik de tekst eerst in het Nederlands en daarna hetzelfde stuk in het Arabisch.”

Zamzam-water
“Ramadan betekent voor moslims ook verbinding, ontmoeting en gezelligheid. Dat samenzijn mis ik nog het meest. Maar voor ouderen geldt dat nog veel meer. Wij hebben ons werk en ons gezin. Voor veel ouderen is de moskee de dagelijkse ontmoetingsplaats. Als steun in de rug hebben we daarom pakketjes voor ze gemaakt, met onder andere dadels, een gebedskleedje en een flesje Zamzam-water. Dat is water uit de bron in Mekka. Tijdens de ramadantijd kijken we altijd al extra naar elkaar om. Maar zeker door de gevolgen van de lockdown, zowel in Nederland als in Marokko, is de behoefte aan steun groter. Gelukkig neemt het aantal sociale initiatieven ook toe.”

Geen propvolle moskee
Komend weekend, op 24 mei, wordt met het Suikerfeest de vastenperiode afgesloten. “Vorig jaar zat de moskee ’s ochtends propvol en gingen we daarna op familiebezoek. Nu gaan we er thuis een gezellige dag van maken. Maar ik hoop wel dat we het volgend jaar weer op de oude manier kunnen vieren.”

Meer berichten

Het lokale nieuws in uw mailbox ontvangen?

Aanmelden